Graduadu OTD-PNTL 13 simu motorizada no laptop husi TLCPP

JR_PNTL_NEW ZELAND Fahe Motorizada ba OPSPNTL_NEW ZELAND Fahe Motorizada ba OPS23Dili-Graduadu Ofisial Terreinu Distrital- Polisia Nacional Timor Leste (OTD-PNTL) hamutuk na’in 13 (sanulu resin tolu) ne’ebe kompostu husi Mane na’in 9 no Feto na’in 4 simu motorizada 13, Laptop 13 nomos telemovel 13 husi Embaxada Nova Zelandia ba Timor Leste liu husi servisu hamutuk entre Timor Leste Community Police Program (TLCPP) ho Polisia Nasional Timor Leste Departamentu Polisia Komunitaria. Graduadu na’in 13 ne’e repzenta husi Munisipiu 13 ne’ebe tuir treinamentu kona ba polisia komunitaria durante semana 2 (rua) iha Hotel JL Villa-Dili hodi sira sai treinador ba membru Ofisial Polisia Suku sira iha Munisipiu ida-idak. Apoiu motorizada no laptop hirak ne’e intrega direita husi Embaxador Nova Zelandia ba Timor Leste Jonathon Schwoss no Reprezentante TLCPP Paris Razon ba Komandante Jeral PNTL Interinu, Komisariu Afonso de Jesus iha Kuartel Jeral PNTL, Caicoli-Dili, sesta (06/03/2015). Iha serimonia fo graduasaun no intrega motorizadas ne’e, Reprezentante TLCPP Paris Razon hateten, polisia Nova Zelandia sente orgullu no kontente tebes hodi hola parte iha polisiamentu komunitaria, no hanesan sinal ida hodi hametin liu tan parseria entre PNTL ho Polisia Nova Zelandia. “Graduadu nain 13 ne’e hotu-hotu treinadu no prontu atu halao sira nia papel nuudar Ofisial Terreinu Distrital hodi lori naran PNTL no komunidade, ita hotu mak sai sasin ba gradusaun husi ekipa primeiru ba OTD, sira mak membru PNTL ne’ebe iha esperiensia no kapasidade nuudar rezultadu husi ita nia servisu parseria, no sira sei ba fali sira nia munisipiu ida-idak hodi fo treinamentu ba OPS suku sira,” afirma Reprezentante TLCPP Paris Razon. Iha fatin hanesan Komandante Jeral PNTL Interinu, Komisariu Afonso de Jesus hateten, lori komando jeral nia naran agradese ba Sr. Embaxador Nova Zelandia ho nia ekipa tomak liu-liu ba apoiu ne’ebe Polisia Nova Zelandia fo ba Intituisaun PNTL liu-liu ba membru Polisiamentu Komunitaria hodi bele fasilita servisu iha terreinu, ba graduadu OTD sira tenke implementa ba kapasidade ne’ebe iha ona no uza didiak fasilidade ne’ebe apoiu husi parseiru sira. Komisariu Afonso mos akresenta katak, Prezidente Republika Taur Matan Ruak elozia servisu PNTL nian liu-liu polisia komunitaria, tamba Prezidente rasik ba vizita ona iha Munisipiu no suku sira hamutuk 300 resin maibe komunidade sira maioria fo fiar nafatin ba Instituisaun PNTL, tamba ne’e ita tenke mantein nafatin ita nia profesionalizmu hodi servi  komunidade iha baze, maske ita sei menus ba fasilidade balun. Entertantu Embaxador Nova Zelandia ba Timor Leste Jonathon Schwoss hateten, programa treinamentu ba Ofisial Terreinu Distrital ne’e hanesan faze primeiru ne’ebe hala’o no sei mantein nafatin hodi fo treinamentu ba membru polisiamentu komunitaria. “Hakarak hato’o hau nia parabens ba graduadu sira ne’ebe remata ona atu sai ofisial terreinu distrital, ami haree katak kriasaun OTD hanesan faze boot atu bele lao ba oin iha dezenvolvimentu polisia komunitaria iha Timor Leste. Ha’u hatene katak imi hotu sei iha responsabilidade maka’as iha imi nia pozisaun, ita boot sira sei dirize treinamentu ba OPS, OPD, sei halo mentoria no superviziona ba OPS sira, sei halo koneksaun entre polisia komunitaria no ekipa espesialista PNTL, sei ajuda halo koordenasaun iha Polisia komunitaria iha nivel distritu no hato’o relatoriu ba jestor dezenvolvimentu Polisia komunitaria,” hateten Embaxador Nova Zelandia Jonathon Schwoss. Média PNTL.  

MI husu ba Kadetes foun tenke “mantein Disiplina”

20150305-_MG_4274

Dili– Ministru Interior (MI) Dr. Longuinhos Monteiro husu ba kadetes foun 260 ne’ebe remata ona formasaun fijiku durante fulan ida semana tolu iha Rairobo-Atabae tenke mantein nafatin disiplina atu nune’e bainhira remata formasaun no koloka ba iha terreinu tenke mantein disiplina no servisu ho profesionalizmu.

Lia menon ne’e informa husi Ministru Interior Dr. Longuinhos Monteiro bainhira hala’o palestra ba kadetes foun hamutuk 260 iha Centru Formasaun ba Polisia Comoro-Dili, kinta (05/03/2015). “Ha’u husu ba Ita boot sira tenke mantein disiplina atu ita bele mantein nafatin konfiansa ne’ebe komunidade fo mai ita, bainhira ita la hala’o servisu ho diak iha terreinu mak sei fo impaktu mos ba imajen Instituisaun PNTL nian, tamba maske membru ida deit mak halo sala, ema la’os dehan membru ne’e mak sala maibe ema temi Instituisaun nia naran,” afirma Long. Iha palestra ne’e, eis Komandante Jeral PNTL ba tinan 6 ne’e mos konta istoria iha tempu pasadu nian bainhira Timor Leste iha situasaun tranzisaun ONU nian, to’o simu kna’ar husi Nasoins Unidas ba seguransa interna nian, molok ONU nia misaun remata iha loron 31 Dezembru 2012 liu ba. Ministru Longuinhos mos haktuir kona-ba esperiensia ne’ebe Long halo bainhira halo negosiasaun (loby) ba INTERPOL hodi Timor Leste sai membru INTERPOL ba dala 191 maske momentu ne’eba iha tempu difisil no laiha ema ida atu ajuda, so Dr. Longuinhos mesak loby ho nasaun membru INTERPOL sira, no konsege Timor Leste tama duni ba membru INTERPOL. (Média PNTL).    

Feto PNTL lansa kampaña Nasional Kontra Violénsia Doméstika

TMR_Selebra loron Mundial mulher iha Kuartel JeralSelebra loron Mundial mulher iha Kuartel Jeral203

Dili– kuaze Feto PNTL hamutuk 200 resin hala’o Long Mars husi rotunda Comoro to’o iha Kuartel Jeral PNTL Caicoli Dili hahu husi oras 07.00 to’o 08.30 dader OTL, hanesan hatudu solidariedade ba feto Timor Leste tomak hodi komemora loron mundial ne’e. Iha komemorasaun ne’e Komandante Jeral PNTL Interinu, Komisariu Afonso de Jesus sei lansa kampaña nasional kontra violensia domestika ba publiku atu ema hotu bele tau atensaun hodi kontra no kombate violensia domestika iha Nasaun ida ne’e.

Loron 08 fulan Marsu ne’e monu iha loron Domingu, tamba ne’e atividade hala’o fali iha loron 06 fulan Marsu, ne’ebe hetan apoiu husi parseiru TLPDP nomos Komando Jeral PNTL rasik. Hafoin long mars to’o iha Kuartel Jeral PNTL Caicoli, kontinua ho parada feto PNTL, aprezenta Jumba no kontinua ho serimonia komemorasaun loron mundial ba feto. Kampaña ne’e inisiativa husi Komando Jeral PNTL liu husi Servisu Investigasaun Kriminal-Seksaun Unidade Ema Vulneravel-PNTL (Vulneravel Person Unit-VPU), ne’ebe ho nia objetivu atu hasa’e koñesimentu publiku nian kona ba saida mak violensia domestika tamba violensia domestika ne’e krime publiku. Signifika katak laos vitima deit mak bele hato’o keixa maibe sidadaun hotu-hotu ne’ebe haree problema kona ba violensia domestika, sira mos iha responsabilidade atu hato’o keixa ba polisia. Iha serimonia ne’e Komandante Jeral PNTL Interinu sei lansa mos livru kiik ida kona ba violensia domestika hodi fahe ba PNTL rasik, atu nune’e membru PNTL sira mos hatene sira nia kna’ar no iha koñesimentu bainhira atende ba kazu violensia domestika husi vitima sira. Tema ba komemorasaun loron mundial ba Feto iha tinan ne’e mak: Fo liman ba malu hametin unidade, paz, no disiplina hodi dezenvolve feto PNTL ba futuru iha setor seguransa. “Ha’u nia mensajen ba feto maluk sira iha Timor laran tomak atu hatene oinsa polisia nia ajuda ba komunidade sira, ami sei esforsu-an hodi servisu hamutuk atu hametin seguransa ba nasaun no bele redus krime violénsia doméstika. Ida ne’e akontese bainhira komunidade ho polisia koopera hamutuk, atu nune’e ita nia nasaun bele seguru no ema hotu bele moris hakmatek,” afirma Xefe Seksaun Jéneru PNTL, Superintedente Assistente Umbelina Soares. Partisipa iha komemorasaun ne’e mak Ministru Interior Dr. Longuinhos Monteiro, Komandante Jeral PNTL Interinu Komisariu Afonso de Jesus, Primeira Dama Isabel Ferreira, Sekretaria SEPASEM Veneranda Lemos, reprezentante husi ONG Nasional no Internasional ne’ebe servisu iha área dezenvolvimentu feto ninian, Parseiru husi TLPDP, Komandante Unidade, Departamentu, Seksaun, membru PNTL inklui feto PNTL husi Munisipiu 13 no konvidadus balun kuaze ema na’in 600 resin. Kona ba Loron Mundial ba Feto Tinan-tinan loron mundial ba feto selebra iha loron 8 fulan Marsu. Loron mundial ba feto ne’e harii iha tinan 1911 ne’ebe haree liu ba área ekonomia, politika, no sosial kona ba dezenvolvimentu área feto nian. Iha tinan 2015 Feto PNTL foin primeira vez hala’o komemorasaun ba loron ne’e. Kona ba Timor Leste Police Development Program (TLPDP) Forsa Federal Australia hetan suporta husi Governu Australia ne’ebe servisu hamutuk entre Timor Leste Police Development Program (TLPDP) hodi haree liu ba igualdade Jeneru iha Timor Leste. Sira mos dezenvolve servisu kona ba Polisia investigador sira, prokuradoria, no Tribunal atu promove no hasa’e kapasidade hodi oinsa prosesu ba kaju violensia domestika. TLPDP apoiu finanseiru, treinamentu, no kontinua nafatin fo suporta ba PNTL iha futuru. TLPDP mos servisu hamutuk ho Organizasaun Naun Govermental sira ne’ebe suporta vitima sira ne’ebe hasoru kaju violensia domestika, hanesan: 1.       Uma mahon 2.       Suporta médiku 3.       Suporta forénsiku 4.       Suporta legal 5.       Konsellu psikolojia 6.       Suporta ba vítima sira ne’ebe laiha hela fatin (uma)

UNDP-PNTL asina akordu…

UNDP-PNTL asina akordu kontinuasaun 2016-2018

IMG_2535Dili– United Nation Development Program (UNDP) segunda (11/05/2015) iha Kuartel Jerál PNTL hala’o asina akordu kontinuasaun ho Instituisaun PNTL ba projetu apoiu kapasitasaun rekursu umanu PNTL ne’ebe sei kontinua husi 2016-2018. Objetivu husi akordu ne’e mak parte UNDP fo kapasitasaun ba membru PNTL sira atu nune’e bainhira projetu UNDP remata no asesor husi internasional sira sai, PNTL bele la’o mesak.Kapasitasaun ne’ebe UNDP fo apoiu ona ba PNTL iha primeira faze sei remata iha loron 31 Dezembru 2015, no haree ba avaliasaun servisu UNDP nian, mak PNTL sei presija nafatin UNDP nia apoiu hodi fó tan kapasitasaun ba PNTL iha áera seluk ne’ebe sei hala’o iha tinan 2016-2018 bazeia ba planu estratejiku PNTL nian 2014-2018. Entertantu faze dahuluk iha 2013-2015, área hirak ne’ebe UNDP fo ona kapasitasaun ba PNTL husi asesor/a internasional, no funsionariu sivil Timor Oan mak hanesan Planeamentu, Teknolojia Informátika, Aprovizionamentu, Mekanika ka jestaun viaturas, Rekursu Umanu, no Relasaun Públika. Rekursu umanu husi UNDP ne’ebe durante ne’e ajuda PNTL makIMG_2546 “Durante ne’e iha progresu boot husi área hirak ne’e liu-liu rekursu umanu, Teknolojia Informatika no relasaun públika, no área seluk sei la’o neneik hela, tamba ne’e husu ba asesór sira atu fahe matenek ne’ebe iha ba membru PNTL sira atu nune’e bainhira ita boot sira sai, PNTL bele hatene ona hodi la’o mesak,” afirma Komandante Jerál PNTL, Komisáriu Júlio da Costa Hornay iha enkontru refere. Eis Komandante Centro Formasaun Polisia Julio Hornay hatutan, planu ba oin PNTL sei presija tan área seluk ne’ebe UNDP atu fó apoiu mak hanesan Jestaun finansas no orsamentu, Servisu legal (area jurídiku), Igualdade jéneru, no Auditoria internal no Inspesaun. Iha parte seluk, Jestór Projetu Gil da Costa Naldo Rei hateten, planu ba oin sei hamenus asesor internasional sira ne’ebe servisu iha área hirak ne’ebe faze primeiru hala’o ona, hodi  troka fali asesor husi Timor Oan, no finanseiru ba funsionariu sivil sei responsavel husi PNTL.Entertantu, asina akordu kontinuasaun ne’e asina direta husi Komandante Jerál PNTL, Komisáriu Julio da Costa Hornay ho Country Director UNDP iha Timor Leste Noura Hamladgi. Partisipa iha asina akordu ne’e Segundu Komandante Jeral, Komisariu Faustino da Costa, Komandante TLPDP, reprezentante husi Embaxada Japaun, Asesor Internasional no funsionariu sivil UNDP ne’ebe servisu iha PNTL.  Média PNTL.